tr
Custodial ve non-custodial cüzdan farkı nedir? Borsada mı tutmalıyım, yoksa self-custody mi kullanmalıyım? Temel kavramları, uygulanabilir adımları ve.
Custodial (emanetli): Private key’leri sizin adınıza başkaları tutuyor. Borsalar (Paribu, BTCTurk, Binance TR) bu modeli kullanır. Hesabınızda kripto bakıyesi görürsünüz ama aslında varlıklar borsanın kontrolunde.
Non-custodial (self-custody): Private key’leriniz sizde. KriptoK gibi cüzdanlar bu modeli kullanır. Fonlarınıza gerçek anlamda sahipsiniz.
Bir banka düşünün: hesap açtınızda para sizin. Ama banka iflas ederse, dondurursa veya ülkede bir kriz olursa paraniza ulaşamayabilirsiniz. Kripto borsaları da benzer şekilde çalışır.
Self-custody modelinde private key sizdedir ve bir saklama kuruluşunun hesabı tek taraflı dondurması riski azalır. Buna rağmen phishing, cihaz güvenliği, smart contract izinleri, ağ sorunları ve yasal kısıtlamalar erişiminizi veya fonlarınızı etkileyebilir.
Self-custody riskleri yalnızca seed phrase yönetiminden ibaret değildir. Phishing, zararlı yazılım, yanlış adres veya ağ, kötü niyetli smart contract izinleri, cihaz kaybı ve hatalı yedekleme de fon kaybına yol açabilir. Sorumluluk büyük ölçüde kullanıcıdadır.
İki modeli birlikte kullanmak bazı kullanıcılar için uygun olabilir. Doğru yaklaşım işlem sıklığına, kurtarma ihtiyacına, teknik deneyime ve risk toleransına bağlıdır.